Η ενεργός οξύτητα ή pH (προφέρεται πεχά) είναι ένας εύχρηστος τρόπος έκφρασης της συγκέντρωσης των ιόντων υδρογόνου. Το pH αποτελεί μέτρο οξύτητας ή αλκαλικότητας μιας χημικής ουσίας, εξ ου και αναφέρεται ως ενεργός οξύτητα. Η έννοια και η κλίμακα του pH επινοήθηκε το 1909 από τοΔανό χημικό Sörensen (Sören Peter Lauritz Sörensen), επικεφαλής του χημικού τμήματος του εργαστηρίου Carlsberg. Το pH κυμαίνεται από 0 έως 14. Διαλύματα για τα οποία η τιμή του pH είναι μικρότερη από 7 χαρακτηρίζονται ως όξινα, ενώ διαλύματα με pH μεγαλύτερο από 7 χαρακτηρίζονται αλκαλικά. Τέλος, τα διαλύματα με pH=7 ονομάζονται ουδέτερα.
Το έδαφος μπορεί να είναι όξινο, ουδέτερο ή αλκαλικό. Κάθε φυτό έχει εύρος τιμών pH στο οποίο ευδοκιμεί, ενώ τα περισσότερα φυτά προτιμούν τις συνθήκες εδάφους με μέση οξύτητα και κοντά στο ουδέτερο (pH 5,5-7,5). Υπάρχουν όμως και φυτά που προτιμούν όξινο ή αλκαλικό περιβάλλον. Πριν από την εγκατάσταση φυτών στον κήπο ή στο χωράφι μας, είναι σημαντικό να ελέγχουμε το pH του εδάφους, ώστε να γνωρίζουμε τα επίπεδα οξύτητας που έχει το χώμα μας. Αυτό θα μας βοηθήσει στη σωστότερη επιλογή φυτών και καλλιέργειας, βάσει των απαιτήσεών τους για τις τιμές του pH του εδάφους, είτε στο να ενεργήσουμε ανάλογα για τη “διόρθωσή” του, ώστε να είναι ανάλογο των απαιτήσεων της καλλιέργειας που εμείς επιθυμούμε. Εάν παρόλο που φροντίζουμε τα φυτά ή την καλλιέργειά μας, η παραγωγή δεν είναι η αναμενόμενη, πιθανόν να έχουμε πρόβλημα με το pH μας. Η διαλυτότητα των θρεπτικών στοιχείων ή διαφορετικά η ικανότητα των φυτών για να τα απορροφήσει, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την τιμή του pH. Επίσης η μικροβιολογική δραστηριότητα στο έδαφος εξαρτάται από το pH. Τα περισσότερα βακτήρια, ειδικά αυτά που κάνουν διαθέσιμα τα θρεπτικά συστατικά στα φυτά, προτιμούν μέτρια όξινες ή ελαφρώς αλκαλικές συνθήκες. Ως εκ τούτου, όπως μπορούμε να καταλάβουμε, το επίπεδο του pH επηρεάζει, τη γονιμότητα του εδάφους. Στον παρακάτω πίνακα φαίνονται οι ενδεικτικές τιμές pH, που αναπτύσσονται κάποια από τα σημαντικότερα καλλιεργούμενα είδη.